HISTORIA MŁAWY

Pierwsze wzmianki o Mławie pochodzą z XIV wieku. Najstarszym historycznym dokumentem, odnoszącym się do założenia miasta Mławy jest spisany po łacinie na pergaminie tzw. „dokument lokacyjny”. Przed jego spisaniem Mława istniała od dawna, lecz była osiedlem bez praw chełmińskich. W 1429 r. osada otrzymała prawa miejskie opartych właśnie na prawie chełmińskim od książąt mazowieckich Siemowita, Kazimierza i Władysława.

W XVI w. stała się stolicą powiatu i starostwa niegrodowego. Pierwszym podawanym przez źródła historyczne znanym burmistrzem Mławy w 1504 roku był Piotr Czychwlas. W 1521 roku podczas wojny pruskiej Mławę najechały i złupiły wojska krzyżackie, w mieście wybuchł też wielki pożar. W 1545 Mława powiększyła swoje terytorium przez włączenie do miasta części łąk Niemyje. Korzystne położenie przy szlaku handlowym prowadzącym z Rusi do Prus oraz liczne przywileje sprzyjały rozwojowi (1543, 1565, 1576, 1602, 1667, 1724, 1745, 1779). Dla mieszkańców Mławy najbardziej dochodowym zajęciem okazał się handel bydłem pochodzącym z Rusi. W tym okresie miasto było jednym z większych w regionie, a jego komora celna wykazywała jedne z najwyższych dochodów na Mazowszu.

W 1564 r. w mieście było 429 domów oraz 22 niezabudowane działki. Mieszkało w nim wielu rzemieślników; oprócz szewców było ich 225, w tym aż 140 piwowarów, a także: garncarze, kowale, krawcy, piekarze, stolarze, rzeźnicy.

Od XVII w. miasto powoli zaczęło podupadać. W 1616 r. liczba domów zmniejszyła się do 320, a liczba pustych placów wzrosła do 85; rzemieślników było 284. Dodatkowo Mława znacznie ucierpiała w czasie najazdu szwedzkiego w latach 1655–1660. W 1659 wojska szwedzkie spaliły Mławę. W 1664 r. było tu już tylko 45 domów i 20 rzemieślników. Z 40 włók miejskich uprawą było objętych tylko 17. Zniszczeń dopełnił pożar w 1692 r., w trakcie, którego spłonął ratusz i kościół parafialny i prawie całe miasto. W latach 1708–1712 nawiedziła też gród epidemia dżumy. W 1764 – Mława staje się starostwem grodowym. Do starostwa należą wsie: Modła, Nowa Wieś, Wola i Mławka. W II połowie XVIII w., w 1765 r., miasto posiadało jedynie 85 domów zasiedlonych przez zubożałych rzemieślników. 19 września 1776 r  znów spotyka Mławę kolejna tragedia, następny wielki pożar, który niszczy pięć ulic i ratusz. W 12 lat później historia się powtarza i pożar zniszczył powoli odbudowujący się ośrodek. Spłonęły praktycznie wszystkie domy.

Po rozbiorach Mława znalazła się w granicach Królestwa Pruskiego (1795–1807), następnie weszła w skład Księstwa Warszawskiego (1807–1815), a po 1815 r., aż do odzyskania przez Polskę niepodległości, pozostawała w granicach Rosji (Królestwo Polskie). Od 1815 do 1918 r. była miastem pogranicznym. W odległości 7 km przebiegała granica Rosji z Prusami.

Rola miasta wzrosła znacznie po wybudowaniu w 1877 r. Kolei Nadwiślańskiej, linii prowadzącej z Mławy przez Warszawę, Lublin i Chełm do Kowla. W odległości 3 km od Mławy, w Wólce, Rosjanie zbudowali pograniczną stację kolejową. Dokonywano na niej przeładunku towarów przewożonych wagonami szerokotorowymi. Wraz z rozwojem transportu zaczął rozwijać się przemysł. W drugiej połowie XIX w. powstały: fabryka narzędzi rolniczych, fabryka octu, 3 cegielnie, garbarnie, mydlarnie, browary, młyny, 5 olejarni, 3 fabryki mydła. Miasto szybko się rozrastało, a już w 1867 r. ulokowano tutaj siedzibę powiatu, należącego do guberni płockiej.

Jeszcze w czasie I wojny światowej powstała Mławska Kolej Dojazdowa, zapewniająca łączność kolejową (wąskotorową) z Przasnyszem. W okresie międzywojennym, choć na mniejszą skalę, miasto nadal stanowiło lokalne centrum gospodarcze i komunikacyjne. Było także stolicą powiatu, przynależącego do województwa warszawskiego.

W dniach 1–4.09.1939 r. pod Mławą rozegrała się jedna z większych bitew kampanii wrześniowej. W czasie okupacji zarówno polska, jak i żydowska ludność miasta doświadczyła masowej eksterminacji i wysiedleń. W czasie walk w styczniu 1945 r. Mława została w ponad 60% zniszczona.

Współcześnie Mława jest lokalnym ośrodkiem przemysłu (przemysł spożywczy, obuwniczy, maszynowy, elektrotechniczny, odzieżowy), edukacji i komunikacji. Działa tu Muzeum Ziemi Zawkrzeńskiej. W odległości 6 km na północ od Mławy, we wsi Uniszki Zawadzkie, znajduje się Mauzoleum Żołnierzy Września 1939 roku. Od 1999 r. stanowi stolicę powiatu w województwie mazowieckim.

previous arrow
next arrow
previous arrownext arrow
Slider

KOMENTARZE

Wydawca portalu nie ponosi odpowiedzialności za treść komentarzy zamieszczanych przez użytkowników. Osoby zamieszczające wypowiedzi naruszające prawo lub prawem chronione dobra osób trzecich mogą ponieść z tego tytułu odpowiedzialność karną lub cywilną.JEDNOCZEŚNIE UZYTKOWNICY ZAMIESZCZAJĄC KOMENTARZ OSWIADCZAJĄ, ŻE BIORĄ PEŁNĄ ODPOWIEDZIALNOŚĆ ZA TREŚCI UMIESZCZONE PRZEZ SIEBIE

SPODOBAŁ CI SIĘ ARTYKUŁ, CHCESZ BY PRZECZYTAŁ KTOŚ INNY NACIŚNIJ NIEBIESKI PRZYCISK I UDOSTĘPNIJ

Share Button

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

WP2Social Auto Publish Powered By : XYZScripts.com
Przeczytaj poprzedni wpis:
Grupa Zalewski Patrol i policja przeszukiwali pustostany. Uratowali conajmniej 3 osoby

Od 24 do 25 stycznia 2014 roku jak co roku w czasie silnych mrozów mławscy dzielnicowi wraz z Grupą Zalewski...

Zamknij